زمین کوچک ما و گرفتاری‌های بزرگمان

۲۶ اسفند ۱۳۹۸ کد خبر : 2531
شیوع ویروس کرونا از شهری در چین به بیش از هشتاد کشور جهان در زمانی کوتاه نشان داد که بشر متمدن تا چه اندازه آسیب پذیر است. تمام این همه علم و تکنولوژی که ما را تا اعماق فضا برده و رازهای بسیاری از هستی را گشوده، در برابر یک موجود میکروسکوپی عاجز ماند و نتوانست با سرعت لازم چاره ای برای این بیچارگی بیابد.

 

 

 

بشر مدرن سالهاست سرمست از دانش خود، خویشتن را در دژی تسخیر ناپذیر می بیند که حل هر مشکلی را می تواند به سرپنجه علم و تکنولوژی اش بگشاید و آسوده بر روی این سیاره زیبا بخرامد. به ویژه قدرتمندان و ثروتمندان خویش را در پناه کاخ ها و سلاح هایشان امن و امان می دیدند و متکبرانه آنها را به رخ یکدیگر می کشیدند و گاهی برای تلاقی منافع شان و یا شاید برای سرگرمی حتی! سربازان و مردم یکدیگر را هدف گرفته و در جنگ هایی کثیف، جنایت می آفریدند.  به قول ترامپ در حالی که زیباترین کیک عمرش را در چین می‌خورد با یک کلمه، دستور شلیک ده ها موشک را به خاک سوریه صادر می کرد.

در چنین اوج احساس قدرتی، ناگهان یک موجود ریز از راه رسید و بی آنکه از ثروت و قدرت کسی بپرسد به سراغ هر کسی رفت و گاهی جانش را ستاند. او چنان ترسناک ظاهر شد که همان کسی که کیک خوران دست خونین به دورترین نقاط کشورش دراز می‌کرد، چندین و چند روز جرات نکرد دست به صورتش بکشد، مبادا که آن قاتل پنهان از دستانش به درونش فرو خیزد و جانش بستاند.

تا کنون دانشمندان خردمندی بوده اند که  خطر نابودی بشر که سهل است بیم وقوع انقراض کلی در سیاره سبز را گوشزد کرده اند. سالها قبل دانشمندی به نام کارل سیگن با یک محاسبه ساده نشان داد که مجموع بمب ها و تاسیسات هسته ای موجود بر روی کره زمین آنقدر زیاد است که اگر اتفاقی بیافتد و جنگ هسته ای در گیرد، تنها در یک بعد از ظهر هراس انگیز، به ازای هر ثانیه انفجاری برابر با کل انفجارهای ناشی از بمب هایی که در جنگ جهانی دوم منفجر شدند، رخ خواهد داد و در غروب آن عصر هولناک، چیزی از موجودات زنده روی زمین باقی نمی ماند! این خطر هم اکنون نیز وجود  دارد.

اگرچه خطر جنگ هسته ای چنان هراسناک و نابود کننده همچنان بیخ گوشمان نشسته است، ولی با ظهور و شیوع ویروس کرونا معلوم شد مخاطرات پنهان نابود کننده دیگری هم هستند که باید نگران شان بود و برایشان چاره اندیشید.

امروز جهانیان همه در هراس از این موجود ریزند و به درستی فهمیده اند هیج یک از مظاهر قدرت بشری قادر نیست از پس آن برآید (لااقل تا قبل از اینکه دیر شده باشد).

این واقعه باید همه مردم جهان را به یک بینش جدید برساند. جهانیان باید دقیقا به درک شهودی برسند که زمین ما خیلی کوچک تر از آن است که هر کار دلمان خواست بر روی آن انجام دهیم بی آنکه آسیب هایش به زندگی روزمره خودمان بر نگردد. باید مردم دنیا بیدار شوند و بدانند که با همه این همه تکنولوژی های پیچیده، چه خطرات مهیبی آنها را تهدید می کنند. باید متوجه شوند علاوه بر اینکه زندگی پر زرق و برق شان بر روی بشکه ای از بمب های آماده انفجار قرار دارد، در برایر شیوع بیماری ها هم بسیار آسیب پذیر است. باید دریابند محیط زیست کره زمین دچار خطرات بسیاری است که شاید کرونا کوچکترین آنها باشد. چه کسی می داند بلاهایی که ما بر سر اکوسیستم زمین آورده ایم فردا چه فاجعه های دیگری را بر سرمان آوار خواهد کرد. هنوز کسی نمی داند گرم شدن زمین در دهه های آینده چند میکروب و بیماری دیگر را بیدار خواهد کرد تا به جان جانداران این زمین کوچک بیافتند و تهدیدی بزرگ باشند برای این زندگی با شکوهی که طی میلیون ها سال بر روی سیاره سبز پدید آمده و دوام آورده است.

 

فردا که این مشکل حل شد -اگر شد- مردم باید از حاکمان خود بخواهند که سرمایه های مالی و انسانی را تا بدین اندازه افراطی صرف جنگ افزار نکنند و تا بدین پایه توسعه را به بهای تخریب محیط زیست دیوانه وار ادامه ندهند و به جای آن بر زیرساختهای بهداشتی و رفاهی متمرکز شوند و بر اصلاح روش های زندگی و پرهیز از اصراف و تجمل گرایی! تا به هنگام بروز چنین حوادثی، در جوامع انسانی آمادگی بیشتری برای مقابله و نجات وجود داشته باشد.

حاکمان و قدرتمداران نیز باید بفهمند که کاخ قدرتشان بسیار آسیب پذیرتر از آن است که خیال می‌کنند. آسیب هایی که خزنده و آرام از لابلای درب های پولادین حفاظت شده کاخ هایشان عبور می کند و بی آنکه کمترین دفاعی داشته باشند گلویشان را گرفته و تا سرحد مرگ می فشارد و شاید جانشان بستاند که تا کنون نیز چنین کرده است. به خود آیند و در سیاست های خود تجدید نظر اساسی به عمل آورند، همین امروز که فردا دیر است.

عضو هیات علمی دانشگاه فردوسی مشهد

اقتصاد شرق آخرین ویرایش : ۲۶ اسفند ۱۳۹۸, ۱۱:۰۸


نظر سنجی اقتصاد شرق

اخبار تصویری

پیشخوان خبر

یادداشت ها