سخنرانی محمد فاضلی در اتاق مشهد:

شرکتهای دولتی بی مسئولیت دست از فعالیت بردارند

۹ دی ۱۳۹۸ کد خبر : 2478
دنیای اقتصاد- استاد جامعه شناسی دانشگاه شهید بهشتی تهران معتقد است بزرگترین مسئولیت اجتماعی شرکتهای بزرگ زیان ده مثل برخی شرکتهای دولتی این است که از فعالیت خود دست بردارند و عطای کار را به لقایش ببخشند.

«شرکت‌ها به واسطه فعالیت‌شان آلودگی ایجاد می‌کنند، بر حمل و نقل اثر می‌گذارند و فاضلابی به آبخوان‌ها وارد می‌کنند. همه این عوامل بر جامعه اثرگذار است و شرکت‌ها در برابر آن مسئولند و بعضا بزرگترین مسئولیت اجتماعی بنگاه‌های زیان ده این است که دست از ادامه کار بردارند. البته این راهکاری کلی برای همه شرکتهای ناکارامد نیست». این بخشی از سخنان محمد فاضلی استاد جامعه شناسی دانشگاه شهید بهشتی تهران در سومین جلسه کمیسیون مسئولیتهای اجتماعی اتاق مشهد بود.

فاضلی در این نشست به تبیین موضوع مسئولیت اجتماعی شرکتی پرداخت و از بایدها و نبایدهای فعالیت بنگاههای اقتصادی در دنیای امروز گفت. او مراحل ایفای این مسئولیت در شرکتها را تبیین و بر این موضوع تاکید کرد که بقای بنگاهها در گرو میزان توجه آنها به مسئولیتهای اجتماعی است. وی گفت «مهم است که به عنوان یک تولیدکننده مطمئن شویم؛ محصولی که تولید می کنیم بر سلامتی جامعه اثر منفی نمی گذارد. اگر شرکتی در منطقه ای ایجاد شده که باعث افزایش بار ترافیکی در یک مسیر شده، نسبت به تک تک کسانی که در تصادف با کامیون در آن منطقه کشته می شوند، مسئول است».

این عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی گریزی هم به مسئولیت پذیری شرکتهای بزرگ دولتی همچون پتروشیمی ها زد و تصریح کرد: در استان هایی که مجتمع های چند میلیارد دلاری پتروشیمی ایجاد شده و حقوق های سنگین دریافت می شود، مردم فقیر و حاشیه نشین هم با شرایط نامطلوب در همان منطقه زندگی می کنند و بخاطر تضادها شکافی بزرگ به وجود آمده که با هر جرقه ای بخش توسعه نیافته به دنبال انتقام گیری از بخش توسعه یافته است. از شرکت زیان ده نمی‌توان انتظار ایفای مسئولیت اجتماعی را داشت و بعضا بزرگترین مسئولیت اجتماعی چنین بنگاه‌هایی مثل برخی شرکتهای دولتی، این است که دست از فعالیت بردارند و کاری انجام ندهند. مسئولیت اجتماعی یک موضوع داوطلبانه است و اولین سطوح ایفای این نوع مسئولیت، حفظ سودآوری شرکت و سطح دوم رعایت قانون است و یکی از مشکلات امروز ما این است که شرکتها حتی قانون را هم رعایت نمیکنند.

مسئولیت هتلها در قبال بحران آبی مشهد

فاضلی مثالی هم از شرکتهای بزرگ دنیا زد و گفت: شرکت‌های بزرگ نمی‌توانند در آفریقا، قهوه و کاکائو کشت و به اقصی نقاط جهان صادر کنند اما مردم همان مناطق محروم بمانند و بهره ای از این فرصت نبرند. شرکت ها نباید برای تولید محصولات شان به سراغ تأمین کنندگانی بروند که از کارگرانشان بهره‌کشی می کنند و اگر قرار است در سال‌های آینده ما هم بخشی از زنجیره تامین شرکت‌های بزرگ دنیا باشیم باید استانداردهایی را رعایت کنیم.

«بحران آبی در مشهد، مسئولیت هتلها در این زمینه و انتقال آب از دریای عمان» موضوعات دیگری بود که او در صحبتهایش به آنها نقبی زد و گفت: نمی‌توان آب را از دریای عمان منتقل کرد و صنایع را در مشهد راه اندازی کرد؛ در حالیکه این لوله ها از سیستان و بلوچستان عبور می کند و آن منطقه محروم است. از طرفی، هتل های مشهد تا زمانی ماندگارند که آب هست و می تواند مورد استفاده مسافران و زائران قرار گیرد ولی اگر آبی در آینده وجود نداشته باشد، کسب و کارها و در نهایت شهر نابود می شود. درک این مسائل و حرکت به سمت چاره جویی و احساس تعهد در این حوزه، گام های اولیه در مسیر عمل به مسئولیت های اجتماعی است.

این جامعه شناس با بیان اینکه «در هتل های مشهد کمتر دیده می شود که منشور توریست علاقمند به محیط زیست وجود داشته باشد»، اظهار کرد: هتل های مشهد می توانند منشور مسافر و زائر مسئول را تدوین کنند. با این کار آن ها پولی خرج نمی کنند اما گامی برای ایفای مسئولیت خود برداشته اند؛ همان طور که هر شرکتی که با فساد مبارزه می کند، مسئولیت اجتماعی اش را ایفا کرده است.

فاضلی راه‌هایی هم برای ایفای مسئولیت اجتماعی از سوی تشکلهایی چون اتاق بازرگانی در مشهد داشت؛ او خطاب به حاضران در این نشست گفت: شرکت‌های فعال در حومه مشهد و اعضای اتاق بازرگانی باید با مجموعه ذی‌نفعان خود از جمله کسانی که منابع آبی مشهد را مصرف می کنند و افرادی که مدیریت آن را برعهده دارند، ارتباط برقرار کنند. در هر کاری که برای ایفای مسئولیت اجتماعی شرکت می کنید، باید بتوانید کار میان بخشی انجام دهید. بر همین اساس، اتاق بازرگانی اگر به دنبال ایفای مسئولیت اجتماعی است باید در کنار بهزیستی و آموزش و پرورش قرار بگیرد چون در چارچوب چنین تعاملاتی می توان اثربخش بود.

تدوین لایحه بودجه از مسئولیتهای مهم دولت در قبال بخش خصوصی است

وی افزود: اتاق بازرگانی برای تعریف و ترویج  اخلاق صنعتی، اخلاق بازرگانی و...، با حضور در رسانه و مواردی از این دست می تواند مسئولیت اجتماعی خودش را انجام دهد. از سوی دیگر، یکی از مسئولیت های اجتماعی شرکت ها کمک به سیستم حاکمیتی برای با تدبیرتر شدن است.

فاضلی البته اشاره ای هم به مسئولیت دولت به ویژه در قبال بخش خصوصی کرد و گفت: «تدوین لایحه بودجه» یکی از مسئولیت های مهم دولت است؛ تاکنون تولید دانش بودجه ای به صورت ارائه اطلاعات خام انجام شده و تا زمانی که دانش سیاست گذاری را توسعه ندهیم راه به جایی نخواهیم برد. یکی از گام های اتاق بازرگانی باید برای افزایش دانش عمومی در مورد بودجه کل کشور باشد و از طریق رسانه ها این آگاهی رسانی را انجام دهد تا در نهایت مشورت دهنده خوبی برای دولت باشد.

ضرورت تدوین سرفصلی از مسئولیت های اجتماعی

رضا حمیدی رئیس کمیسیون مسئولیت‌های اجتماعی اتاق مشهد هم در پایان این جلسه گفت: اخیرا شرکت ها و برندهای جهانی، به مسئولیت اجتماعی به عنوان یک مولفه مهم توجه می کنند و در عقد قرارداد با شرکت های کوچکتر، به ویژه در مسیر تامین زنجیره ارزش‌ خود، این مقوله را مورد تاکید قرار می دهند. تجربه شخصی در امضای قرارداد خارجی با دو کشور برای صادرات کالای ایرانی به آنها، از این مسئله حکایت داشت. شرکت های مزبور مستنداتی را خواستند که نشان دهد بعنوان صادرکننده، در حوزه عمل به مسئولیت های اجتماعی چه اقداماتی انجام شده است. این مقوله باید بیش از پیش در کشورمان تبیین و ترویج شود.

وی خطاب به اعضای کمیسیون هم اظهار کرد: حوزه مسئولیت های اجتماعی، دارای گستره بزرگی است و نباید در مفاهیم ابتدایی متوقف شویم. حمیدی درخواست کرد با همکاری و همفکری گروهی، سرفصل های مهم مسئولیت های اجتماعی برای فعالیت کمیسیون تهیه و اولویت بندی شود تا اتاق بداند چه کارهایی را باید در این زمینه انجام دهد.

ناصر صادقی دبیر کمیسیون مسئولیت های اجتماعی اتاق مشهد هم گفت: امروز تا حدود زیادی مشکل شناخت داریم؛ به شناخت درست از مفاهیم و پدیده ها نیاز داریم. باید واقعیت ها را بشناسیم و درک کنیم؛ نیازهای اجتماعی یک شبه ایجاد نمی شود که بتوان یک روزه آن را رفع و برآورده کرد. این که احساس می کنیم در قبال جامعه و برای کمک به کاهش مشکلات وظیفه ای برعهده داریم، یک احساس اجتماعی است زیرا دوست داریم همزمان با اینکه می خواهیم حال خودمان را خوب کنیم، وضع و حال همه خوب بشود و در صدد هستیم عقب ماندن از جهان را جبران کنیم.

وی افزود: مسئولیت اجتماعی در طول زمان قابل تعریف است و وضعیت امروز ما، حاصل یک روند زمانی طولانی بوده است و برای اصلاح رویه های موجود باید چاره ای اندیشید تا به مرور این مهم محقق شود.

صادقی خاطرنشان کرد: این جلسه بنا به درخواست و پیشنهاد تعدادی از اعضای کمیسیون درباره لزوم تبیین و تعریف جامع مسئولیت های اجتماعی برگزار شد و امیدواریم بتوانیم در اتاق مشهد و کمیسیون مسئولیت های اجتماعی، در جهت ترویج این مفهوم گام های بیشتری برداریم.

اقتصاد شرق آخرین ویرایش : ۹ دی ۱۳۹۸, ۰۹:۲۵


نظر سنجی اقتصاد شرق

اخبار تصویری

پیشخوان خبر

یادداشت ها