رئیس پارلمان بخش خصوصی از دور باطل تامین زیرساخت های تجارت ریلی گلایه کرد

امید بخش خصوصی در حصار مشکلات تکراری

۱۲ شهریور ۱۳۹۷ کد خبر : 2154
دنیای اقتصاد- در جلسه کمیسیون تجارت اتاق بازرگانی خراسان رضوی، تداوم مشکلات بخش خصوصی در حوزه ترانزیت بررسی و راهکارهایی برای حل این مشکلات ارائه شد.

رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران در این نشست که با حضور جمعی از مسئولان و فعالان اقتصادی استان برگزار شد، گفت: در بحث تامین زیرساخت‌های لازم برای تجارت ریلی، سال‌هاست که در دور باطلی افتاده‌ایم و تغییر و تحول موثری را در این عرصه شاهد نیستیم و باعث تاسف است که در موضوعات تجارت ریلی تنفس ما به اراده و تصمیم کشورهای همسایه وابسته شده است.

غلامحسین شافعی افزود: هر سال در ایام تابستان، بار مشکلات و کمبودها در این بخش خودش را نشان می‌دهد و باز هم در جلسات این چنین باید از چالش‌های بخش خصوصی سخن بگوییم. حقیقت آن است که نه فقط در حوزه ترانزیت ریلی بلکه در عمده موضوعات اقتصادی، مسئولان و متولیان امر جسارت اخذ تصمیمات سخت را ندارند. نتیجه چنین رویکردی اتخاذ رویه‌های کوتاه‌مدت و مسکن‌وار است.

وی به جلسه‌ای اشاره کرد که سه هفته پیش با حضور جهانگیری معاون اول رئیس‌جمهور و با موضوع محدودیت‌های آینده در حوزه حمل و نقل تجاری و بین‎‌المللی برای ایران برگزار شد و عنوان کرد: در آن نشست به موضوع خروج نمایندگان خطوط کشتیرانی بین‌المللی، متاثر از تحریم‌های آمریکا، اشاره شد و پیشنهاد وزارت راه و شهرسازی برای چاره‌جویی در این حوزه، تقویت حمل و نقل ریلی و بخش ترانزیتی وابسته به آن بود. اسباب تعجب است، در حالیکه تجارت ریلی با چالش‌ها و مشکلاتی جدی مواجه است و در تامین ظرفیت مورد نیاز خود بازمانده، حرف از افزون شدن بار بر دوش این بخش به میان می‌آید.

به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی خراسان رضوی، شافعی علاوه بر کمبود امکانات، سرعت و ظرفیت ترانزیت ریلی را نامتناسب با نیازها دانست و اذعان کرد: قطارهایی که سرعت حمل آن‌ها، ساعتی 12 تا 15 کیلومتر است، ظرفیت خاصی را ایجاد نمی‌کنند و عملا تفاوتی ندارد که کالا را سوار بر قطار کرده باشیم یا گاری اسبی. البته اذعان داریم که بسیاری مشکلات مربوط به کشور ما نیست اما در عین حال بر حل آن‌ها تاکید می‌کنیم.

وی به وجود زیرساخت‌های لازم برای تولید واگن مسافربری و باری در کشور اشاره کرد و گفت: یک سرمایه‌گذار خراسانی را در زنجان سراغ داریم که در این رابطه فعال است اما خریداری ندارد و همان کم‌شمار واگن‌هایی را هم که دولت تاکنون از این مجموعه تولیدی خریداری کرده، 70درصد پولشان را پرداخت نکرده است. به هر رو، به نظر میرسد که بسیاری از امکانات امروز در کشور ما فراهم است اما عزمی برای بهره‌گیری از آن‌ها وجود ندارد.

وی یادآور شد: به باور ما، به جای هیاهویی که بر سر خرید و ورود هواپیما در کشور ایجاد شد، باید دو اقدام دیگر در سنوات گذشته صورت می‌گرفت؛ ارتقای حمل و نقل ریلی و نوسازی و بهسازی حمل و نقل جاده‌ای. رویکردهایی که قطعا می‌توانست تحول را در کشورمان رقم بزند.

برنامه‌ریزی برای ایجاد یک هلدینگ در حوزه حمل ریلی از سوی 4 اتاق بازرگانی

شافعی در بخش دیگری از اظهارات خود به چالش‌های بخش خصوصی در تامین واگن‌های ترانزیتی اشاره کرد و از مدیرکل راه‌آهن استان درخواست کرد: به رغم آنکه اخذ بسیاری از تصمیمات در مرکز انجام می‌شود اما نباید بحث مطالبه‌گری از سوی استان رها شود و از آنجایی که خراسان رضوی در این حوزه تحت فشار است، تقاضا داریم تا با حضور مسئولان کشوری نیز در این رابطه جلسه‌ای برگزار شود.

وی همچنین با تاکید بر اهمیت حضور و ورود بخش خصوصی به بحث تامین زیرساخت‌های ترانزیت ریلی عنوان کرد: در این رابطه قاعدتا باید هلدینگ بزرگی شکل بگیرد. البته چون ریش و قیچی در دست راه‌آهن است و رویکردهای انحصاری در این حوزه وجود دارد، برای ما نیز دغدغه‌هایی شکل می‌گیرد اما به هر رو ، گام اول انجام مطالعاتی در این باب است.

شافعی ادامه داد: اتاق‌های بازرگانی مازندران، گلستان و خراسان‌های شمالی و رضوی باید موضوع ایجاد این هلدینگ را در چهارچوب جلسه‌ای مشترک بررسی کنند. زیرساخت‌های این حوزه تا حدودی در کشورمان فراهم است و به لحاظ درآمدی، توجیه اقتصادی آن محرز است.

ورود بخش خصوصی به تامین واگن، رقابت‌پذیری این بخش را از بین می‌برد

محمدحسین روشنک، رئیس کمیسیون تجارت اتاق بازرگانی خراسان رضوی نیز با انتقاد از تکرار مشکلات در بخش حمل و نقل ترانزیتی در سالهای اخیر، گفت: ما هم اذعان داریم که بخشی از دشواری‌ها، به آن سوی مرزها مرتبط است اما به واقع در داخل نیز مدیریت موثری را شاهد نبوده‌ایم. عمده حجم ترانزیت کالای ایران از مسیر ریلی به مقصد آسیای میانه از خراسان رضوی انجام می‌پذیرد و برای این منظور باید بخشی از ظرفیت واگن‌ها در راه آهن استان‌های دیگر، به این خطه منتقل شود.

روشنک تامین واگن را از رسالت‌های راه آهن جمهوری اسلامی ایران دانست و بیان کرد: ورود بخش خصوصی برای تامین واگن مورد نیاز خود از طریق تعامل با بخش خصوصی راه آهن در کشورهای آسیای میانه، یک گزینه ممکن است اما هزینه تمام شده کالا را برای ما افزایش می‌دهد و رقابت‌پذیری را از بین می‌برد. وی خواستار چاره‌جویی راه آهن ایران و گره‌گشایی موثر در این حوزه شد.

رایزنی با کشورهای آسیای میانه برای تامین واگن‌های ترانزیتی مورد نیاز استان

در ادامه، محمدهادی ضیایی‌مهر، مدیرکل راه آهن خراسان رضوی به تشریح اقداماتی پرداخت که از سوی این نهاد برای تامین واگن انجام گرفته است و عنوان کرد: در پنج ماهه ابتدای سال جاری حدود چهار هزار و 242 دستگاه واگن را از مرز سرخس به آسیای میانه و عمدتا به کشورهای ترکمنستان تاجیکستان، ازبکستان و بعضا قرقیزستان اعزام کردیم که در مجموع ۲۵۸ هزار تن کالا را حمل و صادر می‌کردند.

وی افزود: تناژ صادراتی کالا به آسیای میانه در بازه زمانی ذکر شده، ۴۵ درصد رشد داشت و از مجموع تعداد واگنی که عنوان شد، حدود 3هزار و ۳۷۷ مورد آن از خراسان رضوی بارگیری شدند یعنی چیزی حدود ۲۰۶ هزار تن کالا که ۸۰ درصد سهم بارگیری در مرز سرخس به آسیای میانه را شامل می شود.

وی میزان رشد کالای صادراتی ارسالی از استان را حدود ۶۱ درصد عنوان کرد و یادآور شد: از مجموع کالاهای صادراتی در این بخش، ۵۲ درصد آن سیمان، ۱۵ درصد مصالح ساختمانی، ۱۲ درصد مواد شیمیایی، ۸ درصد مواد غذایی و مابقی سایر کالاها بود.

ضیایی‌مهر به این نکته نیز اشاره کرد که حمل و نقل ریلی به آسیای میانه افزایش یافته اما به علل مختلفی، این رشد با بهبود شرایط همراه نبوده است. وی توضیح داد: افزوده شدن سیمان به سبد صادراتی خراسان رضوی، بهبود شرایط صادرات استان و کاهش ورود واگن‌های ترانزیتی (از نوعی که مورد نیاز استان ما است)؛ عواملی هستند که در مجموع بر مشکلات ما برای تامین زیرساختهای ترانزیتی افزوده‌اند. در بخش ترانزیت کالا با رشد 70درصدی در مرز سرخس مواجه هستیم. تلاش کردیم برای جبران این بحث، محموله‌ها را تا حد ممکن به سمت ترانزیت با واگن فله‌بر و لبه بلند سوق دهیم. در مجموع عملکرد خوب بوده اما رشد حجم کالای صادراتی به کمبود واگن دامن زده است.

وی خاطر نشان کرد: در واقع طی دو ماه گذشته این کمبود واگن تشدید شد و عملا حجم کالاهای صادراتی ما متناسب با تعداد واگن موجود نبود.

ضیایی مهر تدبیر دیگر برای تامین واگن های صادراتی مورد نیاز را ورود واگن‌های امدادی دولتی از راه‌آهن کشورهای آسیای میانه دانست و متذکر شد: پیگیری ها و تعاملات ما منجر به افزایش شمار واگن‌های امدادی ورودی شد. به طوری که تعداد واگن‌های مذکور در پنج ماهه امسال ۷58 دستگاه بود و در قیاس با مدت مشابه سال گذشته ۲۴ درصد افزایش داشت اما در مجموع، همین تعداد هم تامین کننده تقاضا برای صادرات کالاهای استان نیست.

مدیرکل راه آهن خراسان رضوی توضیح داد: بخش خصوصی می‌تواند یک شرکت مورد اعتماد را در این رابطه معرفی کند تا در این حوزه ورود پیدا کرده و در قالب قراردادی با شرکت‌های خصوصی کشورهای آسیای میانه، واگن مورد نیاز برای حمل کالاهای صادراتی را تامین کند.

وی با استناد به اصل 44 قانون اساسی گفت: یکی از رویکردهای بلند مدت ما باید خرید واگن باشد اما راه آهن جمهوری اسلامی ایران اجازه سرمایه گذاری در این بخش را ندارد و به نظر می رسد همان بخش خصوصی معتمد می‌تواند در این رابطه توفیق بیشتری کسب کند.

چالش‌های صنایع پایین دستی در مواجهه با پتروشیمی‌های داخلی

اما در دستور کار دوم این جلسه، چالش‌های صنایع پایین دستی در مواجهه با پتروشیمی‌های داخلی مطرح شد. موضوعی که باعث شده تا این مراکز تولیدی در تامین مواد اولیه خود با چالش مواجه شوند. شافعی، رئیس اتاق بازرگانی خراسان رضوی در واکنش به این انتقادات عنوان کرد: پتروشیمی‌ها نمونه بارزی از رانت در کشورمان هستند که صنایع پایین دستی را تحت فشار قرار می‌دهند. سیاست‌های جدید ارزی و تجاری و همچنین قیمت‌گذاری دستوری در ماههای اخیر باعث شده تا عملکرد آنها در نرخ‌گذاری محصولات و کیفیت عرضه محصولاتشان پُرشائبه باشد. پیرو این موضوع نامه‌ای به اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس جمهور ارسال و از رویه موجود انتقاد شد. امید داریم با پیگیری و رویکردهای اصلاحی دولت، مشکلات صنایع پایین دستی در روزهای آتی حل و فصل شود.

بخشی از مشکلات متوجه تضاد منافع بین بخش خصوصی است

راضیه علیرضایی، رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی در واکنش به دغدغه‌های فعالان بخش تولید برای تامین نیازهای پتروشیمی خود عنوان کرد: مباحثی که اخیرا پیرامون تعرفه‌ها، تامین ارز و مواد اولیه مرتبط با پتروشیمی و... مطرح شده است، ما را گاها 24ساعت درگیر خود می‌سازد. تلاشها برای رفع و رجوع این مشکلات و گره‌گشایی‌ها در جریان است و به صورت مستمر نیازها را رصد و پیگیری می‌کنیم.

وی مشکلات واحدهای تولیدی با مجموعه‌های پتروشیمی را «تضاد منافع بین بخش خصوصی» دانست و تاکید کرد: عرضه پتروشیمی افزایش یافته اما همچنان اختلاف قیمت و دسترسی به مواد پتروشیمی برای واحدهای تولیدی پایین دستی یک دغدغه است. ما در دوت تلاش داریم این تضاد منافع را حل و فصل کنیم.

علیرضایی از برگزاری جلساتی با تشکلها و واحدهای تولیدی برای احصاء نیازهای ارزی و مواد اولیه آن‌ها خبر داد و گفت: تاکنون با همین روش بخشی از رویه‌ها را برای تعدادی از واحدهای تولیدی استان اصلاح کرده‌ایم.

 

اقتصاد شرق آخرین ویرایش : ۱۲ شهریور ۱۳۹۷, ۱۱:۰۱


نظر سنجی اقتصاد شرق

اخبار تصویری

پیشخوان خبر

یادداشت ها